تبلیغات
الف - پاسخ به شبهات گوناگون

الف
گفتم که الف ،گفت دگر؟گفتم هیچ. در خانه اگر کس است یک حرف بس است.

بزرگ مردتاریخ

جستجو
لوگو دوستان

 پایگاه مقاومت بسیج نصر
جعبه حدیث

Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت

تبادل لینک اتوماتیک

چادر  در آیات و روایات

با توجه به این كه در آیات و روایات هیچ نامى از چادر برده نشده‌، بلكه فقط پوشش سر و گردن و سینه زن سفارش شده است و با مانتو، شلوار و مقنعه می‌توان پوشش لازم را داشته و حجاب كامل اسلامى را حفظ كرد؛ پس چرا با این حجاب اجازه ورود به حرم مطهر داده نمی‌شود؟

پاسخ:

گر چه طبق آیه 31 سوره مباركه نور:

«... و لیضربن‌ّ بخمرهن على جیوبهن و لا یبدین زینتهن الا لبعولتهن و ...»،

حدّ واجب پوشش براى زن مسلمان‌، پوشاندن كامل سر و گردن و سینه است‌،

اما در كنار واجب شرعی‌، توجه به دسته‌اى از آداب دینى و رسوم صحیح و پسندیده خاص هر منطقه و سرزمین نیز نباید پوشیده بماند. بلكه بزرگان دین‌، رضایت خود را از بعضى از آن آداب‌، اظهار می‌كردند. مانند اظهار رضایت حضرت فاطمه (3) در استفاده از تابوت (به جاى تخته‌اى كه عربها براى حمل بدن میت از آن استفاده می‌كردند) كه علّت رضایت خود را مستور ماندن كامل بدن زن (میت‌) در حین حمل‌، بیان فرموده‌اند و این نكته مهمى است كه حضرت به مسأله پوشش كامل زن از دید نامحرم‌، حتى بعد از شهادت خویش نیز توجه داشتند و این رضایت حضرت براى ما حجت است‌. «چادر» نیز در بین زنان مسلمان از همین آداب پسندیده است كه اگر اشكال یا مشكلى براى آنان ایجاد می‌كرد، استفاده از آن منع می‌شد. علاوه بر این‌، چادر (به شرط استفاده صحیح از آن‌) بیشترین پوشش را براى زن به همراه دارد و حجاب برتر است‌.

مسأله مهمتر، جنبه سیاسى این پوشش است كه استعمار، چه قبل از انقلاب اسلامى و چه بعد از آن‌، یكى از مهمترین راههاى نفوذ فرهنگى خود در جامعه مسلمان ایران‌، سست كردن ایمان و سبُك و بی‌ارزش نشان دادن یا حتى مزاحم تلقى كردن چادر براى زنان مسلمان ایران است‌.

در ضمن توجه داشته باشید همان طور كه «بهداشت‌» در زندگى عرفى همه مردم مورد قبول است‌، لكن میزان رعایت آن در مراكز مختلف به نسبت حساسیت آن متفاوت است‌، مثلاً بهداشت در كوچه و خیابان با بهداشت مراعات شده در بیمارستان با بهداشت اتاق عمل جراحی‌، یك درجه نیستند، بلكه سه درجه دارند، مراعات بهداشت روان یعنى ترك گناه در كوچه و خیابان با حرم مطهر، اگر یكسان تلقى نشود، دور از انتظار نیست‌. حفظ حریم اماكن مقدس اقتضاى آن دارد كه هر مسلمانى عالیترین وجه از دستور شرعى را رعایت نماید.

 

آیا دیدن افراد نامحرم بدون حجاب اسلامی حرام است‌؟ اگر حرام است پس چرا تلویزیون فیلم‌های آن‌گونه نشان می‌دهد؟

پاسخ:

نگاه كردن مرد به بدن زن نامحرم و زن به بدن مرد نامحرم‌، خواه با قصد لذّت باشد یا بدون آن حرام است‌، ولی نگاه زن به بدن مرد نامحرم به آن مقدار كه معمولاً آن را نمی‌پوشانند (مانند سر و صورت و گردن و مقداری از پا و دست‌) و همچنین نگاه مرد به صورت و دست‌های زن نامحرم تا مچ اگر به قصد لذّت نباشد اشكال ندارد.(توضیح‌المسائل مراجع‌، ج 1، ص 416، مسأله 2433 رساله امام خمینی‌؛، دفتر انتشارات اسلامی‌.)

قرآن مجید درباره نگاه به نامحرم می‌فرماید:

1. "قل للمؤمنین یغضّوا من أبصـَرهم‌..."؛

2. "وَ قُل لِّلْمُؤْمِنَـَت‌ِ یَغْضُضْن‌َ مِن‌ْ أَبْصَـَرِهِن‌َّ..." (نور، 30 و 31)

به مردان و زنان مؤمن بگو: چشم‌های خود را از نگاه به نامحرمان فرو گیرند.

خداوند متعال آن گاه كه به مردان مؤمن این چنین امر می‌كند، می‌فرماید: این برای آن‌ها بهتر و پاكیزه‌تر است و آن گاه كه خطاب به زنان می‌كند، می‌گوید: امید آن‌كه رستگار شوید؛ پس نگاه نكردن به نامحرم مقدّمه پاكیزگی و رستگاری است‌.

3. "یَعْلَم‌ُ خَآئِنَه‌َ الاْ ئَعْیُن‌ِ وَ مَا تُخْفِی الصُّدُورُ؛ (غافر، 19) او چشم‌هایی را كه به خیانت گردش می‌كند می‌داند و از آن‌چه در سینه‌ها پنهان است با خبر است‌."

غض‌ّ، در آیه 30 و 31 سوره نور به معنای كم كردن و نقصان است‌؛ یعنی مردان و زنان مؤمن باید نگاه خود را كم و كوتاه كنند؛ یعنی چشم خود را پایین اندازند؛ گویی كه از نگاه خویش كاسته و صحنه‌ای را كه دیدن آن ممنوع است‌، از منطقه دید خود بكلی حذف كرده‌اند. آیه عمومیّت دارد و باید از تمام آنچه نگاه به آنها حرام است‌، چشم برگیرند.(تفسیر نمونه‌، آیت‌الله مكارم شیرازی و دیگران‌، ج 14، ص 436.)

نگاه كردن به تلویزیون حكم عكس را دارد؛ یعنی در مورد زنانی كه آنها را نمی‌شناسیم‌، نگاه كردن بدون شهوت حرام نیست ـ در مورد بی‌حجابی سریال‌های خارجی نیز چون معمولاً زنان اهل كتاب و یا كافر هستند، بدون شهوت نگاه كردن اشكال ندارد. در موارد مشكوك‌، احتیاط بهتر است‌. پخش از صداو سیمای جمهوری اسلامی دلیل بر این نیست كه شنیدن و دیدن هر سرودی و فیلمی از سوی هر كسی مجاز باشد.

 

آیا نگاه ناخودآگاه به خانم‌هایی كه حجاب را رعایت نمی‌كنند در خیابان‌ها، گناه است‌؟

پاسخ:

قرآن كریم در مورد نگاه كردن مردان به زنان می‌فرماید:

"قُل لِلمُؤمِنین‌َ یَغُضّوا مِن اَبصـَرِهِم‌...؛(نور،30)،

ای پیامبر به مردان ایمان بگو چشم‌های خود را ]از نگاه هوس آلود[ فرو گیرند و دامان خویش را حفظ كنند...".

"یَغُضّوا" از ماده "غض‌" در اصل به معنای كم كردن و نقصان است و در بسیاری از موارد در كوتاه كردن صدا یا كم كردن نگاه‌، به كار می‌رود. بنابراین در برابر نامحرم بستن چشم‌ها لازم نیست‌، بلكه كم و كوتاه كردن آن كافی است‌، همان گونه كه چشم چرانی بر مردان حرام است‌، بر زنان نیز حرام است‌.(ر.ك‌: تفسیر نمونه‌، آیت الله مكارم شیرازی و دیگران‌، ج 14، ص 436ـ438، دارالكتب الاسلامیه‌.)

فقیهان گرانقدر متذكر شده‌اند كه چنان‌چه بدون قصد نگاهمان به نامحرم بیفتد، اشكال ندارد، تكرار نگاه و استمرار نگاه و نگاه با قصد شهوت و یا در صورت ترس به گناه افتادن‌، حرام است‌.(ر.ك‌: توضیح المسائل مراجع‌، ج 2، ص 415، دفتر انتشارات اسلامی‌.)

بنابراین لازم نیست در راه رفتن در كوچه و خیابان چشم‌ها را ببندیم یا به گونه‌ای پایین اندازیم كه اطراف را نبینیم‌. آنچه مهم است این است كه نگاه و رفتار و برخورد مرد و زن در فضای جامعه باید عفیفانه باشد، با قصد شهوت به نامحرم نگاه نكنیم و یا اگر بدون قصد و اتفاقی نگاه‌مان افتاد، استمرار ندهیم و خیره نشویم‌.

 

آیا حجاب چادر مانع ارتباط دوستانه با دیگران و جلب توجه در محیط دانشگاه نمى شود؟

پاسخ:

اصل لزوم حجاب براى زن از ضروریات اسلام است پس زن باید بدن و موى خود را از مرد نامحرم بپوشاند، بلكه احتیاط آن است كه بدن و موى خود را از پسرى هم كه بالغ نشده بپوشاند. حتى با علم به عدم نگاه نامحرم، پوشاندن صورت و دست‏ها بنابر احتیاط لازم است.

به طور كلى افرادى كه دچار بدحجابى می‏باشند، متاسفانه در خانواده

به طور شایسته تربیت نشده‏اند و از فواید و مضرات آن اطلاعى ندارند و

مسائل را خلط می‏كنند. به طورى كه برخى به یك خانم با حجاب می‏گویند نداشتن حجاب باعث ارتباط بیشتر با افراد جامعه است. حال سوئال ما این است كه آیا واقعاش چنین است؟ وقتى شما الگویى مانند حضرت فاطمه(س) و حضرت زینب(س) دارید؛ جایى براى این شبهات باقى نمی‏ماند؟ به عقیده شما حضرت فاطمه در دفاع از خود در قضیه فدك در مسجد پیامبر و غیر آن در برخورد با مخالفان، چگونه بودو نیز حضرت زینب (س) در خطبه‏هایى كه در كوفه و شام خواندند و ارتباطى كه با مردم برقرار كردند، چگونه بود؟ اتفاقاش وقتى انسان حجاب خود را رعایت كند، مجبور است خیلى از اعمالى را كه شایسته او نیست ترك كند و این خود باعث اطمینان دیگران می‏شود و در اولین مرحله، اطمینان بهترین وسیله ارتباط است.

از طرف دیگر شایسته است شما با همان حجاب خود، در جمع‏هاى عمومى و جلسات شركت كنید و نظرات خود را ابراز نمایید؛ چون متاسفانه برخى از زنان و دختران با ایمان، در محیطهاى بدحجاب حاضر نشده و در نتیجه ارتباط با آنها كم رنگ و قطع می‏شود و افراد بدحجاب چنین تصور می‏كنند كه علت قطع رابطه، حجاب شخص است و حال آن كه این طور نیست. چرا كه انسان می‏تواند با عمل خود بیشتر در دیگران نفوذ داشته باشد.

 

فلسفه گریه چیست و چرا انسان گریه مى‏کند؟

گریه تجسم عینى تأثرات درونى و عاطفى است و داراى اقسام گوناگونى مى‏باشد که هر یک آثار و نتایج ویژه‏اى دارند. از نظر روان‏شناسى گریه داراى اهمیت بسیارى است و فشار ناشى از عقده‏هاى انباشته در درون انسان را مى‏کاهد و درمان بسیارى از آلام و رنج‏هاى درونى انسان مى‏باشد. در حقیقت اشک چشم سوپاپ اطمینانى براى روح و جسم آدمى است که در شرایط بحرانى (اندوه و یا شادمانى فراوان) موجب تعادل او مى‏گردد. از نظر عرفا نیز، گریه زیباترین و پرشکوه‏ترین جلوه تذلل بنده و اظهار عجز و تسلیم و عبودیت در پیشگاه معبود قادر متعال است.

 

آیا مگر آدم و حوا بعد از خلقت در بهشت جا نگرفتند و شیطان نیز از درگاه خدا رانده نشد؟پس چگونه شیطان رجیم توانست به بهشت راه یابد و یا حتى در فكر و نظر آنها رخنه كرده و آنها را به گمراهى بكشاند؟

 

1. بهشتى که آدم و حوا پس از آفرینش در آن جاى گرفتند، نه بهشت موعود بلکه بهشتى برزخى جلوه گر شده در قالب زندگى غیر دنیوى (محمد حسین طباطبایى، المیزان فى تفسیر القرآن، ج 14، ص 219، مؤسسه الاعلمی).

 

و حتى به باور برخى یکى از باغ هاى پرنعمت و روح افزاى منطقه اى سرسبز از زمین بوده است زیرا، بهشت موعود قیامت، نعمتى جاودانى مى باشد که بیرون رفتن از آن شدنى نیست؛ وانگهى در این عالم سراسر نیکى و پاکى ابلیس آلوده و بى ایمان، وسوسه هاى شیطانى او و نیز نافرمانى خداوند را راهى نیست (ناصر مکارم شیرازى، تفسیر نمونه، ج 1، ص 186، دارالکتب الاسلامیه).

 

از این رو راهیابى شیطان به چنین بهشتی؛ خواه به عنوان نخست و خواه معناى دوم، دور از ذهن نمى نماید. این دور از ذهن نبودن در بهشت به معناى نخست، امرى نمایان مى باشد و در معناى دوم نیز، از آنجا که مراد از برزخ، نه برزخ پس از مرگ، بلکه حالتى میانه بین دنیا وعالم غیر مادى بود و نیز به دلیل این که عالم مزبور، عالم تکلیف براى آدم را تشکیل مى داد، بنابراین ورود ابلیس در بهشت به معناى یاد شده نیز پذیرفتنى است.

 

2. ماجراى گمراه کنندگى ابلیس براى آدم، از یک جریان تکوینى و وجود پیوستگى حقیقى میان انسان و ملائکه از یک سو و انسان و ابلیس از سوى دیگر حکایت داشته و مراد از پیوند یاد شده نیز پیوستگى آفرینش ملائکه و جن (که ابلیس از گروه اخیر مى باشد) نسبت به نیک بختى یا نگون بختى انسان است و منظور از تکوین بودن جریان مزبور نیز همین نکته مى باشد. به دیگر سخن، چون انسان براى آزمایش آفریده شده از این رو، لازمه جدایى ناپذیر تحقق این امر، وجود دو بستر فکرى و عملى به نام سعادت و شقاوت مى باشد؛ وانگهى ملائکه و شیطان نیز هر یک، نماد دو بستر یاد شده مى باشند.

 

3. افزون بر وجود رابطه اى حقیقى میان آفرینش انسان و ملائکه و جن (ابلیس)، نکته دیگرى که از ماجراى ورود ابلیس به جایگاه زندگى انسان فهمیده مى شود، استوار شدن قضاى الهى بر تشریع دین به دنبال ماجراى مزبور بود (محمد حسین طباطبایى، پیشین، ص 218).

 

تا پیروان دین به سعادت و روى گردانان از آن به شقاوت گرفتار شوند چرا که هدف آفرینش انسان، رهپویى آزادانه انسان ها در دو مسیر یاد شده بود و لازم بود زوایاى گوناگون این امر، طراحى شود. هر چند امر مزبور نیز در یک حرکت اختیارى از سوى ابلیس و آدم، محقق شد.

منبع :مركز  واحد پاسخ به سؤالات دفتر تبلیغات اسلامى

 

دیدگاه قرآن درباره گنبد و گل‌دسته‌هاى مساجد و مكان‌هاى زیارتى چیست‌؟

پاسخ:

 

هر چند در این‌باره‌، آیه صریحى در قرآن كریم وجود ندارد، امّا نكاتى در رابطه با این معمارى اصیل و مهم‌ّ اسلامى قابل توجه است‌:

 

1. در تمدن یونان‌، همیشه معابد، در بلندترین قسمت شهر ساخته می‌شد. ارسطو، اندیشمند یونانى در این باره گفته است‌: (باید محل ساختمان معبد، نقطه‌اى باشد كه از همه طرف دیده شود، و حقاً مقام فضیلت را بالا ببرد و بر اطرافش تسلّط داشته باشد.) زیرا هر اندازه‌، معبد بیش‌تر در جلوى انسان باشد، به همان اندازه بیش‌تر به یاد معبود می‌افتد.

 

2. با نقشى كه مسجد، با مجموع معمارى خود، از جمله مناره و گنبد در یاد كرد معبود دارد؛ غفلت و نسیان را كه از جمله آفت‌هاى دامن‌گیر انسان است‌، از او می‌زداید. مسجدها، نقش بسیارى در زنده نگه داشتن دین و دعوت مردم به سوى پروردگار دارند. منظره مناره‌ها و گنبدها با تمایز خود، چه از لحاظ شكل ظاهرى و چه ارتفاع و نیز به سبب نقوش و رنگ‌ها، تجلّى خاصى دارند. كه پیام آن‌، دعوت و فراخوانى است‌.

 

   دلیل این كه ساخت بناهایى بلندتر از مساجد، در شرع منع شده‌، پرهیز از كاهش شدّت این دعوت است‌، هر چند، متأسفانه در شهرهاى بسیارى از كشورهاى اسلامی‌، مسجد به وسیله ساختمان‌هاى تجارى و مسكونى بلند محاصره شده‌اند؛ از این‌رو، مساجد باید به گونه‌اى ساخته شوند كه از فواصل دور، مردم را به سوى خود فرا خوانند. گنبدها و مناره‌ها، از این جهت‌، نقشى به سزا دارند.

 

3. گنبدها نیز از جمله متنوع‌ترین سازه‌هاى معمارى اسلامى به شمار می‌روند. گنبد، با بلندى خود، كناره‌اى از شكل آسمان است‌. معماران مسلمان با به كارگیرى هر نوع نورگیر، نور را وارد فضاى داخلى آن می‌كنند. در ضمن ارتفاع زیادى براى گنبد در نظر گرفته می‌شود تا افزون بر این كه فضاى تنفّسى مناسبى براى جمعیت داخل گنبد خانه فراهم گردد، ایستایى گنبد نیز تضمین شود؛ همچنین‌، گنبد به عنوان عایق حرارتى عمل می‌كند. تنظیم اوضاع محیطی‌، با انتخاب سازه گنبد، بهتر انجام می‌گیرد؛ هم‌چنین انعكاس صدا در زیر گنبد به صورت رسا و متناسب صورت می‌گیرد.

 

4. مناره‌، گنبد و سر درهاى قوسی‌ِ رفیع مساجد و اماكن مقدّس‌ِ مذهبی‌، براى مردم مسلمان تعریف شده‌اند؛ از این رو، در زمان‌هاى گذشته‌، هر زمان كاروان وارد شهر می‌شد، به سوى مساجد رهنمون می‌گشت‌، زیرا با شكل و ارتفاع بنا آشنا بود، هر چند، همان گونه كه گذشت این امر، متأسفانه امروزه در كشورهاى اسلامی‌، چنان مهجور مانده است كه از دور مشاهده نمی‌شود.

 

 5. با توجه به این كه هر فرهنگ و مكتبی‌، هنر، معمارى و رسوم خاص خود را دارد، گنبد و گل‌دسته مساجد و سایر اماكن مقدّس مذهبى نیز، نماد فرهنگ اسلامى بوده‌، به این شكل خاص‌، طراحى شده است‌.

 

6. از جنبه‌هاى معمارى و فنّى نیز برخى بر این باورند كه چون سقف گنبدى شكل‌، سنگینى خود را به اطراف منتقل می‌كند؛ به ناچار، مأذنه‌ها را در اطراف گنبد، بدان شكل طرّاحى كرده‌اند تا موجب استحكام و مقاومت هر چه بیش‌تر گنبد شود.

 

بعدها هم به تدریج‌، تزییناتى را بر آن افزوده و نیز به عنوان مأذنه از آن استفاده گردید.

(نشریه مسجد، شماره 63، ص 42 به بعد.)

 

آیا زیارت اهل قبور و توجّه آنان به این كه كسى به زیارت آنان رفته، مخصوص شب و روز جمعه است یا این كه هر وقت به زیارت آنان برویم، متوجه مى شوند كه كسى به زیارتشان رفته است؟

پاسخ:

 

احادیثى كه در موضوع زیارت اهل قبور و خواندن قرآن و دعا براى آنان رسیده، "مطلق" است و اختصاصى به شب و روز جمعه ندارد. هر زمانى كه به زیارتشان برویم یا از طرف آنان كار خیرى انجام بدهیم، ثواب زیارت و كار خیر به آنان مى رسد و متوجه مى شوند كه افرادى به زیارت آنان رفته یا كار نیكى برایشان انجام داده‏اند، از جمله:

 

1- امام رضا(ع) فرمود: "هر كس قبر مؤمنى را زیارت كند و سوره "انّا انزلناه" را هفت بار، بر قبر او بخواند، خداوند او و صاحب قبر را مى آمرزد".(1)

 

2- یكى از اصحاب امام صادق(ع) از حضرت پرسید: آیا مى شود به نیابت از میّت نماز بخوانیم، حضرت فرمود: "بله، حتى گاهى میّت در فشار قبر است و خداوند آن را از او بر مى دارد و به او گفته مى شود كه به خاطر نماز فلانى، فشار قبر تو برداشته شد". آن شخص از امام پرسید:

 

آیا مى شود یك نماز دو ركعتى را براى دو نفر به جا آورد؟ حضرت فرمود: بله؛ همان گونه كه شخص زنده با هدیه خوشحال مى شود، میّت هم با ترحّم و استغفار خوشحال مى گردد".(2)

 

ر دو روایت "مطلق" است و نمى‏گوید سوره انا انزلناه یا نماز را در شب و روز جمعه براى میّت بخوانیم؛ بنابراین براى زیارت اهل قبور و دعا و نماز خواندن از طرف آنان بین شب و روز جمعه فرقى نیست و هر وقت به نیابتشان كارى خیرى انجام شود، متوجّه مى شوند و سبب خوشحالى آنان خواهد شد. خوشحال شدن آنان نشانه متوجّه شدن است.

پى نوشت‏ها:
1. من لا یحضره الفقیه، صدوق، دارالأضواء، بیروت، ج 1، ص 115، ح 40.
2. همان، ص 117، ح 53.
 
 

 



نوشته شده در پنجشنبه 24 فروردین 1391 توسط بهرنگ امینی
مقام معظم رهبری

درباره سایت
نویسندگان
نظر سنجی
ابر برجسب ها
آمار سایت
Blog Skin