تبلیغات
الف - جوانی، زمان خودسازی

الف
گفتم که الف ،گفت دگر؟گفتم هیچ. در خانه اگر کس است یک حرف بس است.

بزرگ مردتاریخ

جستجو
لوگو دوستان

 پایگاه مقاومت بسیج نصر
جعبه حدیث

Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت

تبادل لینک اتوماتیک

موضوع: معارف اسلامی -

خودسازی به عنوان یك فریضه عقلی در همه ادوار زندگی واجب است و در هیچ لحظه ای از عمر نباید آن را ترك گفت؛ زیرا وعید پروردگار وحشتناك و وعده های نعیم او بسیار بزرگ است. سهولت خودسازی، در همه دوران های زندگی به یك اندازه نیست. كسی كه دوران جوانی را سپری كرده و در میانسالی به گناهِ غفلت خو كرده، به دشواری می تواند كام خود را از لذات حرام محروم سازد. دشوارتر اینكه، خروج او از غفلت كار آسانی نیست و چون غافل است درد خود را نمی داند تا به درمان آن روی آورد. حتی اگر غفلت او را رها كند، توان او در ساختن حال و آینده اندك شده و نمی تواند به راحتی با گذشته خود وداع نماید.

این دشواری را هم عقل گواهی می دهد و هم تجارب مربیان اخلاق و هادیان طریق رستگاری آن را تأیید می كند. روایات نیز به ما اطمینان می دهند كه دوره نوجوانی و جوانی بهترین سال های خودسازی است.

گواهی عقل به دشوار بودن خودسازی پس از دوره جوانی و سهل بودن آن در دوره نوجوانی و جوانی، از آن روست كه خودسازی متوقف بر شناخت، ایمان و عمل است. و آموختن در سنین پایین آسانتر است. همچنین ایمان در قلب سالم وارد می شود و قلب نوجوان سالم تر و آماده تر است. عمل نیز نیازمند تكرار و تمرین برای پیدایش عادات صحیح است و یافتن مهارت عملی در دوران بعد از جوانی، به آسانی تحصیل نمی شود.

تجارب مربیان اخلاق و مهذّبان نفوس را از زبان نفس مهذّب و روح قدسی امام خمینی ـ قدس سرّه ـ می شنویم:

شما تا جوان هستید می توانید كاری انجام دهید، تا نیرو و اراده جوانی دارید می توانید هواهای نفسانی، مشتهیات دنیایی و خواسته های حیوانی را از خود دور سازید؛ ولی اگر در جوانی به فكر اصلاح و ساختن خود نباشید دیگر در پیری كار از كار گذشته است. تا جوانید كاری كنید. نگذارید پیر و فرسوده شوید. قلب جوان لطیف و ملكوتی است و انگیزه های فساد در آن ضعیف می باشد؛ لیكن هر چه سن بالا رود ریشه گناه در قلب قوی تر و محكم تر می گردد تا جایی كه كندن آن از دل ممكن نیست.[1]

از پیامبر اكرم ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ نقل شده است:

«مَنْ تَعَلَّمَ فی شَبابِهِ كان بِمَنْزِلَةِ الرَّسْمِ فی الْحَجَرِ وَ مَنْ تَعَلَّمَ وَ هُوَ كَبیرٌ كانَ بِمَنْزِلَةِ الكِتابِ علی وَجْهِ الْماءِ»؛[2]

كسی كه در جوانی بیاموزد (علم او) همچون نقش زده بر سنگ (ماندگار) است و كسی كه در حالی كه پیر است بیاموزد (علم او) همچون نوشته بر آب است.

این روایت بیان می كند كه كسب معارف در جوانی آسانتر و ماندگارتر است. از پیامبر اكرم ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ روایت شده است:

«اوصیكُم بالشبان خیراً فإنَّهُم أرقُّ أفئدةً إنَّ اللهَ بَعَثَنی بَشیراً وَ نَذیراً فَحالَفَنی الشَّبان و خالَفَنی الشیوخ. ثمَّ قَرَأ: «فَطالَ عَلَیْهِمُ الْأَمَدُ فَقَسَتْ قُلُوبُهُمْ»؛[3]

شما را به نیكی درباره جوانان سفارش می كنم، زیرا آنان قلب نرم تری دارند. خداوند مرا به پیامبری برانگیخت تا مردم را نوید و انذار دهم پس جوانان با من پیمان بستند، ولی پیران با من مخالفت كردند؛ سپس این آیه را قرائت فرمود: زمان طولانی بر آنها گذشت و دل هایشان سخت گردید.

این روایت به نرمی دل جوانان تأكید می كند، هر چه قلب نرم تر باشد، پذیرش ایمان سهل تر است. از امام صادق ـ علیه السّلام ـ روایت شده است:

«مَنْ قَرَأَ الْقُرآنَ وَ هُوَ شابٌّ مُؤْمِنٌ اِخْتَلَطَ الْقُرآنُ بِلَحْمِهِ وَ دَمهِ»؛[4]

كسی كه قرآن را در جوانی قرائت كند، قرآن با گوشت و خون او آمیخته می شود.

این تأثیر ناشی از آمادگی روحی و صفای دل جوان است.

امیرالمؤمنین ـ علیه السّلام ـ خطاب به فرزند خود می فرمایند:

«و إنَّما قَلبُ الحَدَثِ كالأرضِ الخالیة ما اُلقیَ فیها مِن شَیءٍ قَبِلَتهُ. فَبادَرتُكَ بالأدبِ قَبلَ أن یَقسُوَ قَلبُكَ وَ یَشتَغِلَ لُبُّك»؛[5]

و دل جوان همچون زمین ناكشته است، هرچه در آن كشت كنند بپذیرد، پس به ادب آموختنت پرداختم پیش از آنكه دلت سخت شود و خردت سرگرم چیزهای دیگر شود.

امام علی ـ علیه السّلام ـ در این نامه پذیرندگی و صفای دل جوان و آمادگی عقل او را مورد توجه قرار داده و اقدام به تربیت را در این سنین مؤثرتر دانسته است.

پی نوشت ها:


[1] مبارزه بانفس یا جهاد اكبر، ص 85.

[2] سفینة البحار، مادة شبب.

[3] سفینة البحار، ج 2، ص176.

[4] الحیاة، ج 2، ص 164.

[5] نهج البلاغه، الرسائل، 31.



نوشته شده در سه شنبه 11 تیر 1392 توسط بهرنگ امینی
مقام معظم رهبری

درباره سایت
نویسندگان
نظر سنجی
ابر برجسب ها
آمار سایت
Blog Skin